Home » ciaza 2 » Cukrzyca a ciąża
ciaza 2

Cukrzyca a ciąża

Katarzyna Cypryk


W czasie ciąży w organizmie kobiety zachodzi szereg zmian, zapoczątkowanych przez wzrost stężeń hormonów płciowych, których celem jest przystosowanie przemiany materii ciężarnej dla potrzeb rozwijającego się płodu. Pociąga to za sobą m. in. zmniejszenie wrażliwości organizmu na insulinę, co jest kompensowane wyższą jej produkcją. U niektórych kobiet nie jest możliwe pokonanie tej insulinooporności i dochodzi do hiperglikemii.

Hiperglikemia ta ma zwykle łagodny przebieg, dlatego u matki nie powoduje żadnych objawów chorobowych. Jednak konsekwencje dla rozwijającego się dziecka mogą być bardzo poważne. Nieleczona cukrzyca ciążowa może powodować nadmierny wzrost płodu, tzw. makrosomię. Masa dziecka przekracza wtedy 4 kg i jest przyczyną zaburzeń w prawidłowym przebiegu porodu, cięć cesarskich, urazów okołoporodowych i niedotlenienia okołoporodowego. Odległymi powikłaniami zaburzonego przez hiperglikemię rozwoju wewnątrzmacicznego mogą być otyłość i cukrzyca oraz choroby układu krążenia w dalszym życiu dziecka.

Dzieci, mimo dużej wagi, są niedojrzałe, co zwiększa ryzyko powikłań zaraz po porodzie. Najczęściej obserwuje się hipoglikemię, czyli niski poziom cukru we krwi u dziecka. Taki stan wymaga szybkiego rozpoznania i wdrożenia leczenia, aby nie doszło do trwałego uszkodzenia centralnego układu nerwowego. Ryzyko zachorowania na cukrzycę ciążową wzrasta z wiekiem ciężarnej oraz z masą ciała. Bardziej predysponowane są kobiety, które mają wśród najbliższych krewnych chorych na cukrzycę, wieloródki, które przebyły niepowodzenia położnicze (urodzenie dziecka z wadą rozwojową, zgon wewnątrzmaciczny) lub urodziły wcześniej dziecko z cechami makrosomii lub mają nadciśnienie tętnicze.

Cukrzyca ciążowa pojawia się zwykle w drugiej połowie ciąży i, co należy jeszcze raz podkreślić, nie daje objawów chorobowych. Wobec tego, dla jej wykrycia potrzebne jest prowadzenie badań w tym kierunku.

Leczenie cukrzycy w ciąży obejmuje trzy zasadnicze elementy – dietę, wysiłek fizyczny i insulinoterapię. Podstawę wyboru metody leczenia stanowi stężenie glukozy we krwi. Jeśli dieta i odpowiednio dobrany wysiłek fizyczny nie doprowadzą do normalizacji glikemii, rozpoczynamy leczenie insuliną. Po porodzie u ponad 90 proc. kobiet cukrzyca cofa się, jednak ryzyko zachorowania na nią w przyszłości jest duże i w perspektywie 20 lat wynosi ok. 50 proc. Duże jest też ryzyko ponownego wystąpienia cukrzycy w kolejnych ciążach. Na koniec należy jeszcze podkreślić, że cukrzyca ciążowa nie stanowi przeciwwskazania do karmienia piersią.

Ciąża u kobiety chorującej na cukrzycę jest ciążą wysokiego ryzyka. Może wystąpić szereg problemów – do najcięższych powikłań należy zaliczyć wady wrodzone u noworodków i wcześniactwo ze wszystkimi jego konsekwencjami oraz pogorszenie powikłań cukrzycy u matki. Jednak ryzyko to można zminimalizować przez specjalne przygotowanie się kobiety do ciąży, co obejmuje bardzo precyzyjną kontrolę stanu zdrowia oraz ustalenie dobrego leczenia cukrzycy. Obecnie mamy do dyspozycji pompy insulinowe podarowane przez Wielką Orkiestrę Świątecznej Pomocy Jerzego Owsiaka, które wypożyczamy pacjentkom z cukrzycą planującym potomstwo. Pozwala, to przy dobrej współpracy z pacjentką, na pełną kontrolę cukrzycy i przejście przez okres ciąży bez szczególnych trudności. Warunkiem jest wczesne zgłoszenie się kobiety do lekarza specjalisty i zastosowanie się do zaleceń.

Next article